Çanakkale Zaferi’nin 111. yılındayız. Çanakkale Zaferi kutlu olsun. Şehitlerimizi rahmetle anıyoruz.
Bazıları, akılları sıra Atatürk’ün Çanakkale’deki kahramanlığını azaltmak için diyorlar ki: “18 Mart sadece bir deniz savaşı zaferidir, Atatürk o gün orada yoktur.” Evet, 18 Mart denizdeki o muazzam direnişin adıdır. Ama asıl gerçeği gizliyorlar: Bu 18 Mart’ın Çanakkale ve şehitlerini anmak için bir bayram gibi kutlayan Atatürk’ten başkası değildi. Kendi kazandığı Anafartalar’ı veya Conkbayırı’nı değil, Mehmetçik’in ve kıyı bataryalarının o devasa başarısını ön plana çıkarmıştır. İşte bu, “Atatürk Tevazusu”dur! Atatürk, Cumhuriyet tarihi boyunca her 18 Mart’ta ordusuna ve milletine kutlama mesajları yayınlamıştır. Bu zaferi Türk milletinin bağımsızlık tapusu olarak tescillemiştir. Çünkü O, “ben” değil, “biz’” diyen bir liderdi. Zaferin şerefini, o gün boğazın serin sularında batan zırhlılara karşı göğüs geren her bir ere pay etmiştir.
Ancak Türk milleti, Çanakkale’deki bu büyük komutana hak ettiği değeri zaten göstermişti ve onu “Çanakkale Kahramanı” olarak bağrına basmıştı.
Peki Atatürk, ne yapmıştı da “Çanakkale Kahramanı” olarak anılıyordu? Boğaz’ı donanmayla geçemeyeceklerini anlayan İngilizler tarihin en büyük çıkarmalarından birini hazırladılar. Arıburnu’na çıkacaklardı ancak Osmanlı ordusunu kandırmak için Bolayır’dan yapacakları izlenimini yarattılar. O dönem Atatürk, Çanakkale’de bir tümenin başındaydı. Çıkarmanın İngilizlerin bize gösterdiği gibi Bolayır’da değil, Arıburnu’nda olacağını seziyor, ancak kimseyi bu konuda ikna edemiyordu. Liman von Sanders başta, o dönem Çanakkale savunmasını yöneten Alman komutanlar, Bolayır’da önlem aldılar. Ancak İngilizler Atatürk’ün tahmin ettiği gibi Arıburnu’na çıktı. Fakat Atatürk, bu sürprize hazırlıklıydı. Emrindeki az sayıda askerle, düşman çıkarmasına direndi, destek birliklerinin gelmesini sağladı. Sanders’in hatası, Atatürk’ün uyanıklığı sayesinde telafi edilmişti.
Atatürk’ün bu dehası, bizdeki Atatürk düşmanları tarafından yok sayılır ama İngilizler tarafından bile kabul edilmiştir. Birkaç örnek vereyim.
İngiliz Başkomutan Hamilton, günlüğüne şöyle yazmıştı:
“Harp tarihinde çok nadir görülür ki, bir tek tümen komutanının, bizzat kendisinin bulduğu bir durum karşısında aldığı karar, sadece bir muharebenin gidişini değil, bütün bir seferin sonucunu ve bir milletin kaderini değiştirsin.”
İngiliz savaş tarihçisi General Aspinall-Oglander ise şöyle diyor:
“Gelibolu Yarımadası’ndaki Türk kuvvetlerinin başında daha az azimli ve zeki bir komutan bulunsaydı, müttefikler o gün yarımadayı ele geçirmiş olurdu. Mustafa Kemal’in 25 Nisan’da Arıburnu’ndaki, Ağustos’ta Anafartalar’daki şahsi gayreti ve ileri görüşlülüğü, müttefik ordularının başarısızlığının başlıca sebebidir.”
Anzak Kolordusu Komutanı Birdwood:
“Karşımızda öylesine zeki ve inatçı bir komutan vardı ki, ne zaman bir boşluk bulup ilerlemeye kalksak, o boşluğu bir duvar gibi örüyor ve bizi durduruyordu. Mustafa Kemal, askerine ‘ölmeyi emrettiğinde’ sadece bir fedakarlıktan bahsetmiyordu, sahada bunun karşılığını alacak bir planı zaten kurmuştu.”
Avustralyalı tarihçi Alan Moorehead ise şöyle diyor:
“Mustafa Kemal, o daracık sahil şeridinde İngiliz İmparatorluğu’nun bütün prestijini gömen adamdır. İngiliz generalleri, onun bir sonraki adımını asla tahmin edemediler.”
Bakın, Birdwood, Anzakların komutanı, Atatürk’ün ölümünden sonra cenaze törenine katılmak için Türkiye’ye gelmiştir. Hasta haliyle, ayakta duramaz bir durumdayken. İşte Atatürk, böyle büyük bir komutandı. Yendiği düşmanından böyle büyük bir saygı görüyordu.
Bu toprakların tapusu, 18 Mart’ta dökülen kanda ve o kanı zafere dönüştüren iradededir. 111 yıl sonra bugün bir kez daha haykırıyoruz: Çanakkale geçilmez, Atatürk silinmez!
