No Result
View All Result

Atatürk’te kendini aşma ve Türkçülüğün geleceği

Muharrem Yellice by Muharrem Yellice
20 Kasım 2026
in GÜNLÜK
0
Atatürk’te kendini aşma ve Türkçülüğün geleceği

Atatürk’ün Türkçülüğünü anlamak, onun kurucu kişiliğiyle millet için tasarladığı gelecek arasındaki bağı da düşünmeyi gerektirir. Askerî başarıyı eğitim, hukuk, dil ve bilim alanlarındaki dönüşümlerle tamamlamaya yönelmesi, kendini aşma düşüncesi açısından yorumlanabilir. Nietzsche’nin üstinsan kavramı, bu yoruma bir karşılaştırma imkânı sunabilir; ancak benzetmenin sınırlarını açık tutmak gerekir.

Nietzsche’nin Böyle Buyurdu Zerdüşt eserindeki üstinsan kavramı, insanın mevcut hâlini aşması ve değer yaratmasıyla ilişkilidir. Bu kavramı yalnız güçlü komutan veya olağanüstü zeki kişi anlamında kullanmak Atatürk’ü daraltır. Üstinsan, başarılı devlet adamlarına verilen bir unvan değildir.

Atatürk’te kendini aşma, içinde yetiştiği dünyanın imkânlarını öğrenerek yeni bir gelecek tasarlama cesaretinde görülebilir. Osmanlı ordusunda yetişmiş bir subayın hanedan egemenliğinin ötesinde bir siyasi düzen kurmaya yönelmesi; askerî zaferden sonra eğitim, hukuk, dil ve bilim kurumlarını mesele edinmesi, bu bakımdan anlamlıdır. Onun entelektüel ilgileriyle kurucu eylemi arasındaki bağ, Türkçülüğünün de ayırt edici bir yönünü ortaya koyar: Milletin yükselmesi, sürekli öğrenme, çalışma ve kurum geliştirme iradesi  Atatürk’ün vazgeçilmezleridir.

Bununla birlikte Nietzsche’nin eşitlikçi ahlaka ve modern demokrasiye itirazları, Cumhuriyet’in yurttaşlık ilkeleriyle kolayca uzlaştırılamaz. Ama Nietzsche’nin özlemini çektiği insan tipi, Atatürk gibi olmalı.

Üstinsan benzetmesi, Atatürk’ün Nietzsche’den doğrudan etkilendiği veya bütün siyasi projesinin Nietzsche’ci olduğu anlamına gelmez. Atatürk Kant’ı okumuştur. Avrupa felsefesinden haberdardır. Atatürk’te kendini aşma, toplumsal imkânları genişletme sorumluluğuyla birlikte felsefi dehasını da hesaba katmak lazım. Atatürk’ün kişisel yetkinliğinin tarihî değeri, başkalarının öğrenmesini ve gelişmesini mümkün kılan kurumları kurmasında belirginleşir.

Türkçülüğün bugünkü sorumluluğu

Atatürk’ün Türkçülüğünü bugün değerlendirmek, bağımsızlık, millî egemenlik ve kültürel gelişme hedeflerinin hangi şartlarda sürdürülebileceğini düşünmeyi gerektirir. Bu mirasın canlılığı, Türkçenin bilim ve sanat üretimindeki gücünde, tarih araştırmalarının niteliğinde, eğitimin yaygınlığı ve kalitesinde, yurttaşların ortak geleceğe duyduğu güvende aranmalıdır. İnsanımız bu değerlere ulaşmalıdır.

Laik hukuk, yurttaşlık ve millî egemenlik, bu geleceğin siyasi dayanaklarıdır. Hukuku belirli bir dinî yorumun tekeline vermeyi amaçlayan siyasal İslamcı yaklaşımlar, ortak egemenlik anlayışıyla çatışır. Cumhuriyet’i yalnız sınıfsal tahakküm üzerinden değerlendiren Marksist yorumlar ise millî bağımsızlık ve yurttaşlık kazanımlarını açıklamada eksik kalır. Ümmetci kesimlerin Atatürk’e “Deccal”, Marksist kesimlerin “Burjuva Kemal” demesi  Atatürk’ün öngördüğü değerlerin anlaşılmamasındandır. Bu yaklaşımları yıllarca eleştiri olarak anlaşılmış, fikir özgürlüğü içinde tanımlanmıştır. Cumhuriyet açısından somut tehlike  arz ettiği zamanlar da olmuştur.

Millî egemenliği, laik hukuku, yurttaşlığı ve özgür araştırmayı geliştirmek, Cumhuriyet’e bağlılığın günlük hayattaki karşılığıdır. Tarihî olayları belgelerle tartışabilmek ve bilimsel bilgiyi yeni bulgular ışığında gözden geçirebilmek de bu sorumluluğun içindedir. Böyle bir Türkçülük anlayışında millî özgüven, araştırma cesareti ve eleştirel düşünceyle güçlenir.

Geleceğe dönük bir Türkçülük

Onuncu Yıl Nutku’ndaki kültür hedefi, Türkçülüğün yönünü geleceğe çevirir: Başarı, tarihî övgünün çokluğuyla değil, milletin çağdaş uygarlığa katkısıyla ölçülür. Eğitimin niteliği, bilimsel üretim, ekonomik bağımsızlık ve yurttaşın kendi geleceğini belirleyebilmesi bu açıdan millî meselelerdir.

Atatürk’ün özlediği millet, bu hedefler üzerinden yorumlandığında, geçmişini tanıyan ve geleceğini kendi emeğiyle kurabilen bir millettir. Dilini geliştirir; tarihini araştırır; bilimde, sanatta ve üretimde insanlığın ortak birikimine katılır. Bağımsızlığını korurken dünyadan öğrenmeyi sürdürür. Millî kimlik, böylece yalnız devralınan bir aidiyet olarak kalmaz; her kuşağın bilgi, emek ve yurttaşlık sorumluluğuyla yeniden anlam kazanır.

Atatürk’ün tarihî önemi, Türk tarihini bir bütün olarak ele alıp analiz etmeye yönelerek, bu tarihî ve kültürel birikimi çağdaş bir gelecek kurma iradesiyle buluşturmasında belirginleşir. Onun Türkçülüğü; millî bağımsızlık, Türkçe, tarih bilinci, bilimsel düşünce ve yurttaşlık hukukunu birbirini tamamlayan hedefler olarak ele alan bir kuruluş anlayışıdır. Cumhuriyet, bu hedeflerin kurumlara ve ortak yaşama dönüşmesinin siyasi çerçevesidir. Bu mirası yaşatmak, Türk milletinin kendi geleceğini bilgiyle, emekle ve özgür iradesiyle kurma yeteneğini geliştirmektir.

Previous Post

Atatürk’ün Türkçülüğünde dil, tarih ve millet

Next Post

Dünyayı yeniden paylaşacak güçleri var mı?

Next Post
Dünyayı yeniden paylaşacak güçleri var mı?

Dünyayı yeniden paylaşacak güçleri var mı?

Facebook Twitter Instagram

TÜM HAKLARI SAKLIDIR © 2022 TÜRKSOLU, ATATÜRKÇÜ, MİLLİYETÇİ, SOLCU GAZETE.

No Result
View All Result
  • TÜRKSOLU
  • GÜNLÜK
  • HAFTALIK
  • ARŞİV
  • İLERİ YAYINLARI KİTAPLIĞI

TÜM HAKLARI SAKLIDIR © 2022 TÜRKSOLU, ATATÜRKÇÜ, MİLLİYETÇİ, SOLCU GAZETE.

imunify-bot-check